Wie een Scottish Fold of Sphynx wilde aanschaffen, had het in Nederland al enige tijd moeilijk. Maar per 1 januari 2026 is het definitief: de wet verbiedt het houden van deze rassen als ze na die datum zijn geboren. Niet iedereen is het erover eens, maar de overheid was duidelijk — dierenwelzijn weegt zwaarder dan een populaire look.
Welke rassen vallen onder het verbod?
Het verbod richt zich op twee categorieën: vouwoorkatten en naaktkatten.
Onder vouwoorkatten valt de Scottish Fold, het ras met de kenmerkende naar voren gevouwen oren. Dat uiterlijk is het gevolg van een genetisch defect dat het kraakbeen verzacht. Helaas blijft het daar niet bij: dezelfde mutatie veroorzaakt bij veel katten ernstige gewrichtsproblemen, pijn en verminderde mobiliteit, vaak al op jonge leeftijd.
Naaktkatten — waaronder de populaire Sphynx — missen het beschermende haarkleed dat katten normaal gesproken hebben. Dat klinkt als een cosmetische bijzonderheid, maar het betekent dat deze dieren gevoeliger zijn voor kou, zonnebrand en huidproblemen. Veel exemplaren kampen bovendien met hartafwijkingen.
Waarom trof de overheid deze maatregel?
Nederland volgt hiermee landen als Schotland, dat al eerder stappen zette. De kern van het argument is niet dat deze katten niet schattig zijn — dat zijn ze onmiskenbaar. Het punt is dat de fokkerij structureel ten koste gaat van het welzijn van het dier.
Bij de Scottish Fold geldt: er bestaat geen gezonde variant. Elke kat met gevouwen oren draagt de FOL-mutatie, en die mutatie hangt onlosmakelijk samen met pijnlijke skeletaandoeningen. Fokken op dit uiterlijk betekent fokken op leed. Dat past niet meer bij wat de Nederlandse wetgeving van dierhouders verwacht.
Volgens de rijksoverheid geldt het verbod voor katten geboren na 1 januari 2026. Katten die vóór die datum zijn geboren en al in Nederland worden gehouden, mogen gewoon bij hun baasje blijven.
Wat als je al een Scottish Fold of Sphynx hebt?
Heb je nu al zo'n kat? Dan hoef je je geen zorgen te maken. Het verbod geldt niet met terugwerkende kracht. Jij en je kat kunnen gewoon doorgaan met het leven dat jullie leiden.
Wat wél verandert: het is niet meer toegestaan om katten van deze rassen te fokken, kopen of adopteren als ze na 1 januari 2026 in Nederland zijn geboren. Katten die eerder zijn gefokt en via een fokker of asiel beschikbaar zijn, vallen nog onder overgangsregels — maar het aanbod daalt snel.
Heb je al een Scottish Fold of Sphynx, wees dan extra alert op gezondheidsproblemen. Zeker bij Scottish Folds zijn regelmatige controles bij de dierenarts nodig om skeletklachten vroeg op te sporen. Weet je niet goed wat je kunt doen als de kosten oplopen? Lees ook ons artikel over wat je doet als je huisdier ziek is maar het geld krap zit.
Alternatieven die wél zijn toegestaan
Wie verliefd is op een rustig temperament of een bijzonder uiterlijk hoeft niet teleurgesteld naar huis. Er zijn genoeg rassen die gezond zijn gefokt én aan de populairste wensen voldoen.
- British Shorthair: Het brede, ronde hoofd en de kalme aard doen velen denken aan de Scottish Fold, maar zonder de genetische kwalen. Een van de meest geliefde rassen in Nederland.
- Ragdoll: Groot, rustig en volledig ontspannen als je ze oppakt. Perfect voor huizen met kinderen of andere dieren.
- Maine Coon: Uitgesproken karakter, indrukwekkend formaat. Meer hond dan kat, hoor je mensen vaak zeggen.
- Siberian: Fraai langharig ras dat van nature minder Fel d1-allergeen aanmaakt dan de meeste andere rassen — een voordeel als je licht allergisch bent.
Al deze rassen zijn gezond gefokt, zonder structurele welzijnsproblemen ingebouwd in hun genetica. Welk ras bij jou past, hangt af van je leven en je thuis. Lees eerst dit artikel over wat je moet weten voor je een kat in huis haalt voordat je een keuze maakt.
Wat mag er via buitenlandse fokkers nog?
Een veelgestelde vraag: wat als je een Scottish Fold koopt bij een fokker in het buitenland en het dier naar Nederland haalt? Het verbod richt zich op het houden in Nederland, en handhaving van grensoverschrijdende aankopen is lastig. Maar ethisch verandert er niets: je ondersteunt nog steeds een foksysteem dat het dier benadeelt.
Bovendien werken serieuze Europese fokkers steeds vaker met dezelfde richtlijnen. Schotland ging eerder, en ook in België en Duitsland staat het welzijn van extreem gevormde rassen hoog op de agenda. De kans dat je ergens nog een ethisch verantwoord gefokte Scottish Fold vindt, neemt met de maand af.
Wat dit zegt over hoe we naar katten kijken
Het houdverbod is geen aanval op kattenliefhebbers. Het is de uitkomst van een langere discussie over wat we willen tolereren als het om dierenwelzijn gaat. Een kat met gevouwen oren vindt het zelf niet leuk als elke stap pijnlijk is.
Als het goed is, duwt dit verbod fokkers en kopers richting rassen die echt gezond zijn gefokt. Want een kat houden begint bij de vraag of dat dier ook een goed leven kan leiden. Wil je dat je nieuwe kat het zo leuk mogelijk heeft binnenshuis? Bekijk dan onze tips voor een verrijkte leefomgeving voor je kat.